K Merak Sözlüğü

Kayıp Kaçınma (Loss Aversion)

Kayıp kaçınma, insanların bir şeyi kaybetmenin acısını, aynı değerde bir şey kazanmanın mutluluğundan çok daha yoğun hissetmesidir.

100 TL bulduğunda sevinirsin ama 100 TL kaybettiğinde o sevincin en az iki katı kadar üzülürsün. İşte bu tuhaf dengesizliğe kayıp kaçınma deniyor. Beynimiz, kazançtan çok kayıplara karşı alarm veriyor; sanki hayatta kalma içgüdümüz "elindekini koru" diye fısıldıyor. Bu yüzden riskli bir yatırımdan kaçınırız, kötü bir ilişkiyi bitiremeyiz ya da indirimdeki bir ürünü "kaçırmamak" için hemen satın alırız. Pazarlamacılar bunu çok iyi bilir: "Son 2 ürün kaldı!" yazısı tam da bu korkuyu tetikler. Kayıp kaçınma, akılcı görünen kararlarımızın aslında ne kadar duygusal temellere dayandığını gösteren küçük ama güçlü bir zihin oyunudur.