Çöpçatan Etkisi (Pygmalion Effect)
Çöpçatan Etkisi, birinden yüksek beklenti içinde olmanın, o kişinin gerçekten daha başarılı davranmasına yol açtığı psikolojik durumdur.
Bir öğretmen bir öğrencisinin "zeki" olduğuna inanırsa, ona fark etmeden daha çok ilgi gösterir, daha sabırlı davranır, daha çok fırsat tanır. Öğrenci de bu güveni hisseder ve gerçekten daha iyi performans gösterir. İşte bu döngüye Çöpçatan Etkisi denir. Adını Yunan mitolojisindeki heykeltıraş Pygmalion'dan alır; yarattığı heykele öyle inanmıştır ki heykel gerçeğe dönüşmüştür. Aynı mantık iş yerinde patron-çalışan ilişkisinde, ailede ebeveyn-çocuk arasında, hatta spor koçluğunda işler. Birine "sen yapabilirsin" demek, sadece moral vermekle kalmaz; davranışlarımızı da değiştirip o kişinin gerçekten başarmasına zemin hazırlar. Beklentiler, bazen kendi kendini gerçekleştiren kehanetlere dönüşür.